Het Ego en Ik- Over het ontstaan en het doorzien

Over verhalen maken en oordelen. Over opgedane inzichten integreren in de dagelijkse praktijk.

Laten we eens nader onderzoeken hoe het zit tussen ik en ego.

We hebben het heel vaak over ik. Ik ben, ik denk, ik wil, ik…… vul maar in.

Omdat we het zo vaak over ik hebben en omdat ‘ik’ al het hele leven bij ons is, zijn we er van overtuigd dat we weten wie we zijn, wie die ‘ik’ is.
En toch vragen we ons van tijd tot tijd af ‘wie ben ik eigenlijk echt’? 
En deze vraag wordt op steeds jongere leeftijd gesteld.  

Zoals we in onze contemplatie ‘Ik. Meest nabij’ uitleggen is onze ‘echte ik’ iets anders dan we vaak denken. In ons diepste Zijn is ‘ik’ identiek aan wat we noemen Oneindig Bewustzijn of Consciousness. 

In de dagelijkse praktijk identificeren we onszelf vaak met ons lichaam en het brein dat daarin huist. We doen alles vanuit die ik en die ik staat los van een andere ik. Nb: Het woord brein gebruiken we hier voor denken, voelen, waarnemen.

Dat is niet zo vreemd.
Immers, we hebben in onze opvoeding geleerd om zelfstandig te worden.
Zelf – standig. Op jezelf.
Daar past een identificatie bij om ons van andere te onderscheiden. 
We vullen die zelfstandigheid in door los van anderen dingen te doen en te denken, te handelen, om te gaan met al die ervaringen die we hebben. Omgaan met alle gedachten, beelden, geluiden, noem maar op… Elke dag weer, ontelbaar. vaak.

Als we die ervaringen eens nader onder de loep nemen valt het volgende op:
Gedachten, gevoelens, beelden, geluiden, tintelingen, en eigenlijk alles wat we ervaren is van tijdelijke aard; Niets blijft. Het komt en het gaat net zo makkelijk. 
Er is in al die dingen maar één gemeenschappelijke factor: Het Weten dat we ze ervaren.
De ‘Ik’ die Weet is er altijd, terwijl dat wat ervaren wordt weer verdwijnt en wordt ingevuld door een andere ervaring.
We kunnen daaruit concluderen dat de ‘ik’ niet hetzelfde is als gedachten, beelden, etcetera. 

‘De echte ik is niet de optelsom van ervaringen. De echte ‘ik’ is het Weten van die ervaringen. 
En dat weten is voor elke ervaring hetzelfde. Daarmee is de ‘ik’ altijd hetzelfde; al je leven lang. 
Je weet dat. 
Dat weten is niet gebaseerd op enige gedachtengang of overweging. 
Dat weten is niet een mind dingetje.
Je weet het gewoon. 

Ga maar na bij jezelf.
Stel jezelf maar de vraag: ‘Wie is het die weet wat ik ervaar?’
En je merkt dat de aandacht naar binnen gaat. Er is geen focus meer op de buitenwereld als antwoord op deze vraag. Er is geen focus meer op de inhoud van de ervaring, welke ervaring dat ook mag zijn. Er is volle focus op de ‘ik’, op het Weten, en daarmee een zacht terugzakken in Oneindig Bewustzijn. En met dat weten, dat terugzakken heb je je echte ‘ik’ gevonden en ben je in de kern van jezelf. 
Die ‘ik’, jouw bewustzijn is oneindig, in alle dimensies.
Vandaar dat het label Oneindig Bewustzijn of Consciousness er vaak voor wordt gebruikt.

Als je echte ik oneindig bewustzijn is dan geldt dat voor iedereen. Iedereen heeft dus als echte ik hetzelfde oneindig bewustzijn, anders was er immers een grens aan die oneindigheid…..
Het is dus niet zo vreemd dat je als aan een ander denkt die ander mogelijk net de telefoon pakt om je te bellen of je een app’je te sturen. Het speelt zich allemaal af in hetzelfde bewustzijn.

Het is altijd in opperste rust, vrede en liefde. Het is alles, weet alles, kent geen oordelen en kan niet worden gekwetst in welke zin  dan ook. Als je liefde en vrede zoekt moet je daar zijn. 

En die ‘Ik’ in dat lichaam dan? Die ‘ik’ die van mening is zelf ‘in control’ te zijn?,
We noemen die ik wel ‘het afgescheiden zelf’ of ‘ego’., of ‘ persoonlijkheid.

Dat vraagt om uitleg.
Wie vraagt om uitleg? Jouw ego vraagt dat. Jouw ego voelt dat er iets aan de hand is en vraagt nadere toelichting. 
Jouw echte ‘ik’ heeft het allang begrepen, weet het al en heeft geen uitleg nodig .

Om de wereld en onszelf waar te nemen projecteren we, als oneindig bewustzijn, een twee-ledige, duale, wereld. Er zijn objecten als beelden, geluiden, smaak, gevoelens en gedachten. Die zijn er op de momenten dat ze worden waargenomen. 
Er is een ambassadeur van oneindig bewustzijn, onze mind, die dat alles waarneemt.
Dat is het subject. Zonder deze subject-object creatie is er geen wereld en zijn er geen ervaringen.

Het is goed om hier iets langer bij stil te staan. 
De mind is zelf geen object. Het is een activiteit van oneindig bewustzijn om de wereld te ervaren. 
Onderzoek dit maar in je eigen ervaring.
Onze  mind neemt in eerste instantie alles netjes waar en voegt niets toe en oordeelt niet over wat er wordt waargenomen. 
Als baby vinden we nog helemaal niets van de wereld. We kunnen als baby de meeste objecten niet benoemen, alleen waarnemen. Als je groter wordt, worden dingen van een naam voorzien. Je leert met objecten en situaties om te gaan. Je leert te functioneren in de wereld die Oneindig bewustzijn voor jou projecteert. Er onstaat een ‘ontwaken’ in de duale wereld. 
Dat is het moment waarop de mind langzamerhand het idee krijgt van zelfstandigheid. 
Dat wordt door de omgeving ook versterkt: het opvoeden is om je zelfstandig te maken en dat gaat gepaard met het losmaken van ouders en omgeving. We worden geprezen als we autonoom kunnen leven, oordelen en beslissen. En voor we het weten zijn we dan beland in een situatie waarin we die activiteit die mind heet zijn gaan beschouwen als een autonoom functionerend iets. En we gaan geloven dat dat iets ons leven bestuurt. 

We noemen dat ‘iets’ ik of ego. Er is een zelf ontstaan. Een zelf die vergeten is dat het eigenlijk een ambassadeur is. Een zelf die zich autonoom, afgescheiden is gaan gedragen. Een zelf met een verlangen naar geluk en dat zoekt  buiten zichzelf. Een zelf die niet goed kan verklaren waar de echte ik is gebleven en die jaren later op zoek gaat naar die echte ik.  
Die echte ik is er, zo hebben we net vastgesteld. Die echte ik is nooit weg geweest. Het afgescheiden zelf heeft het min of meer onzichtbaar gemaakt.Het doen vergeten.

Laten we nog even terugkeren naar de situatie waarin we nog niet hebben ontdekt wie we echt zijn. In die omstandigheid geloven we dat ik en ego hetzelfde zijn. We identificeren onszelf volledig met het lichaam en de mind die alles bestuurt. We identificeren onszelf met de beelden, gedachten, gevoelens, meningen en oordelen die we tegenkomen. We geloven in de beheersbaarheid van de wereld in en om ons heen.
We maken verhalen over alles wat we ervaren en vullen het onverklaarbare in om zo de wereld te begrijpen.Als ons iets tegen zit maken we een verhaal over wat er niet goed is en hoe dat zo is gekomen. We maken verhalen waarom iemand boos heeft gereageerd zonder echt te weten of dat klopt. We maken verhalen over wat we vinden van de gebeurtenissen om ons heen terwijl we niet precies weten wat er is gebeurd en waarom het is gebeurd. We maken verhalen over hoe goed we ons voelen en hoe we dat voor elkaar hebben gekregen.

Herken je dat?
Het ego speelt daarin een belangrijke rol. Het ego, het afgescheiden zelf, ervaart nog een echo uit de situatie waarin het volledig ambassadeur van oneindig bewustzijn was. Als gevolg voelt het ego dat er iets mist en heeft het een permanent verlangen naar rust, vrede en liefde. Omdat het afgescheiden zelf volledig is opgegaan in dualiteit kan het de oplossing alleen zoeken in de buitenwereld. Relaties, spullen, afzetten tegen alles dat onrustig maakt, noem maar op. 

In de dagelijkse praktijk merk je dat zodra je je ongemakkelijk begint te voelen in situaties, met relaties, werkopdrachten etcetera. Op die momenten dat je voelt dat er iets niet klopt maar je er de vinger niet direct op kunt leggen. Je weet ook dat een gevonden geluk vaak van tijdelijke aard is en je bereidt jezelf alvast voor op de situatie dat het geluk voorbij is. Dat vertellen we elkaar ook vaak. “Ja ik ben nu natuurlijk gezond maar dat zegt niets over morgen.’

Het ego wil, vanuit die gehoorde echo, het beste voor ons; en dan bedoel ik ons als afgescheiden zelf, lichaam en mind. 
Het ego voelt dat het ‘ik’ rust, vrede en liefde wil. 
Het ego weet niet precies waarom maar gaat wel op zoek. Zoals gezegd zoekt het de oplossing in de duale buitenwereld. 
Door het inzicht in wie we echt zijn kunnen we het ego van deze last, van deze zoektocht ontdoen. We hebben de directe toegang tot ons diepste pure weten, oneindig bewustzijn. Dat is. daar is, wij zijn, altijd in dezelfde liefdevolle staat.

Wat betekent dit voor de dagelijkse praktijk?

We kunnen dit inzicht in ons dagelijks handelen integreren door op een andere manier te kijken naar de situaties en de relaties waar we mee te maken hebben en waar we over oordelen. Zeker die oordelen brengen nogal wat teweeg. We vinden iets van anderen, we vinden zeker iets van onszelf. En door het handelen op basis van oordelen doen we anderen en zeker onszelf regelmatig en onterecht pijn. 

Waarop zijn onze inschattingen van situaties en relaties gebaseerd? Waar zijn onze oordelen op gestoeld? Welke overtuigingen en welke overlevingstrategieen van het ego spelen een rol in hoe we functioneren? 
Meestal is het de opvoeding, onze conditionering die ons daar parten speelt. Alleen al het inzicht en de bewustwording in wie we echt zijn heeft een effect op ons handelen en helpt ons de rust en vrede te vinden die we zo verlangen. Naarmate we dat vaker toepassen dringt het sterker door in ons handelen, ons leven, ons zijn. Op deze wijze identificeer je jezelf minder met de afgescheiden zelf. Dan hou je niet vast aan vaste aannames en overtuigingen en wordt alles steeds transparanter. Beetje bij beetje komen er minder wolken voor de zon. 

De vraag die vaak wordt gesteld: Is het ego ongewenst?

Zeker niet. We hoeven niet van het ego af. Het ego als ambassadeur is helemaal ok.
Als ambassadeur van jezelf, oneindig bewustzijn, is het ego een welkome, aanwezige en aangename activiteit om te kunnen leven in de wereld die oneindig bewustzijn, jij en ik dus, voor ons neerzet. Zonder kun je niet leven, niets ervaren en niets tot expressie brengen.
Het ego is er om in dit moment te leven, te ervaren, te creëeren, te genieten, te groeien en lief te hebben. In de geprojecteerde, duale wereld blijf je gewoon functioneren. Steeds minder afgescheiden en steeds meer en meer verbonden met alles. 

Dat is de eenheid, de rust, de vrede en de liefde die we zoeken. Zo willen we leven. Toch?

video’s

Avasa – the I and the illusion of the me